อุปสมบท (บวช)

1. ตามหลักพระวินัย

การอุปสมบทเกิดขึ้นจริงเมื่อพระสงฆ์กล่าว ญัตติจตุตถกรรมวาจา เสร็จสมบูรณ์ภายในสีมา ดังนั้นบางสำนักจึงนับฤกษ์จากเวลาเริ่มสังฆกรรมในพระอุโบสถ ช่วงแห่นาค ปลงผม ทำขวัญนาค หรือเวียนโบสถ์ ยังไม่ถือว่าเป็นอุปสมบท

2. ตามตำราโหราศาสตร์ไทย

หลายสำนักถือว่าฤกษ์เริ่มเมื่อ นาคก้าวเข้าสู่พระอุโบสถ เพื่อเริ่มพิธี ไม่ใช่เวลาแห่นาค ปลงผม หรือทำขวัญนาค เพราะมองว่าอิทธิพลของฤกษ์เริ่มทำงานเมื่อเจ้าชะตาเริ่มเข้าสู่พิธีนั้นแล้ว

ตัวอย่าง: เวลานาคเข้าโบสถ์ 09:19 น. · เวลากรรมวาจาเสร็จ 09:39 น. — ฤกษ์ที่คำนวณคือเวลาแรก

แนวทางปฏิบัติ

• มีโหรหรือพระอุปัชฌาย์ดูแลอยู่แล้ว — ให้ถามท่านตรงๆ ว่านับฤกษ์จากช่วงไหน แล้วปรับกำหนดการตามนั้น
• ใช้ระบบนี้เป็นหลัก — ใช้เวลาที่คำนวณเป็นเวลานาคเข้าโบสถ์ และแจ้งกำหนดการให้พระสงฆ์ทราบล่วงหน้า เพื่อให้พิธีเริ่มได้ทันทีเมื่อถึงเวลา
• ในทางปฏิบัติช่วงเวลาห่างกันไม่มาก — ตั้งแต่นาคเข้าโบสถ์จนกรรมวาจาเสร็จมักใช้เวลาเพียง 10–20 นาที หากเข้าโบสถ์ตรงเวลาฤกษ์และพิธีดำเนินราบรื่น ทั้งสองแนวทางก็อยู่ในช่วงฤกษ์เดียวกัน